به گزارش آیندگان، بسیاری از مردان و زنان دچار رنجهای زیستی هستند که ظاهرا با هم ارتباطی ندارند، اما ریشهی واحدی در عمق بدن دارند. مهری مهراد، در نشستی که به مناسبت روز جهانی دیابت در بیمارستان شهدای تجریش برگزار شد، پرده از یک واقعیت تلخ برداشت آنچه بیماران اغلب یک اختلال موقتی یا یک مسئله فرهنگی میدانند، در حقیقت زنگ هشدار نوروپاتی دیابتی است.
قند خون بالا مانند ریزهای شیشهای بر بافتار عروق مینشیند و مسیر اکسیژنرسانی به اعصاب را از بین میبرد. این فرآیند تدریجی، حسداشت را در نوک انگشتان و پاها میکشد و به تدریج به سمت اعضای داخلی پیش میرود. در مردان، نخستین نمودی از این خرابی، فروکش میل جنسی و ناتوانی است که بسیاری با شرم به پزشک مراجعه نمیکنند. در زنان، بیحسی ناحیه واژن و بیرغبتی به رابطه، سایهی همان آسیب عصبی است که در سکوت پنهان مانده است.
تحلیل وضعیت نشان میدهد که فاصلهی زمانی بین بروز علائم و مراجعه پزشکی، به دلیل موانع روانی و فرهنگی، ماهها و گاهی سالها به طول میانجامد. در این فاصله، عفونتهای مکرر مجاری ادرار، زخمهای پای دیابتی و حتی خطر قطع عضو، به تدریج غیرقابل بازگشت میشوند. پزشکان بارها شاهد بیمارانی بودهاند که چندین عمل جراحی پروستات انجام دادهاند، در حالی که ریشهی مشکل، انسداد نبوده، بلکه فلج مثانه ناشی از نوروپاتی بوده است.
یک مورد نوجوان ۲۵ ساله که دچار بیاختیاری کامل ادرار و مدفوع شده، ی بر این است که سن مانع از این عوارض نیست. مثانه در اثر آسیب عصبی، حس پرشدن را از دست میدهد و ادرار در آن مانده، بستر عفونت میشود. بیاختیاری مدفوعی نیز، فرد را به انزوا میکشان و اعتمادبهنفس را به شدت لرزاند. درمان این اختلالات امکانپذیر است، اما شرط اول، شکستن تابو و مراجعه به موقع به متخصص است.
در جمعبندی، کنترل قند خون تنها راه جلوگیری از این زنجیرهی تخریبی است. آگاهی عمومی باید از سطح علائم ظاهری به عمق پیامدهای عصبی-عروقی ارتقا یابد تا هیچ بیمارانی در سکوت رنج نکشد.
این نشست خبری در مرکز تحقیقات عملکردی مغز و اعصاب بیمارستان شهدای تجریش و در روز چهارشنبه ۲۷ آبان ۱۴۰۵ برگزار شد تا با تمرکز بر ابعاد مرئهی دیابت، آگاهی عمومی را ارتقا دهد. مهری مهراد، به عنوان فوقتخصص عصبشناسی ادراری، بر ضرورت بررسیهای دورهای عصبی-عروقی برای همهی دیابتیها تأکید کرد، حتی در علائم ظاهری. او اشاره کرد که تستهای سادهی حسداشت و فشارکشی عروق پاها، میتواند سالها قبل از بروز زخم یا بیاختیاری، خطر را شناسایی کند.
متخصصان حاضر در جلسه، با اشاره به بار بیماری در ایران، توصیه کردند که رینینگ عملکرد جنسی و ادراری به عنوان بخشی از مراقبتهای استاندارد دیابت، در پروتکلهای درمانی گنجانده شود. این رویه، نه تنها از قطع عضو و عفونتهای مکرر پیشگیری میکند، بلکه کیفیتزندگی بیماران را به شکوفایی حفظ میکند. هزینهی درمان پیشگیرانه، جزء از صدها برابر هزینهی مدیریت عوارض پیشرفته است.