به گزارش آیندگان مهدی مطهر تهیهکننده فیلم سینمایی کوچ در مصاحبهای با خبرگزاری مهر درباره روند اکران و چالشهای ساخت این اثر سخن گفت. وی با اشاره به همزمانی آغاز اکران با ایام فاطمیه اظهار داشت که این موضوع باعث شد شروع نمایش فیلم قدرت لازم را نداشته باشد، چرا که در چنین روزهایی بخش از مخاطبان تمایل کمتری به مراجعه به سینما دارند و تبلیغات نیز تحت تأثیر قرار گرفته بود.
با این حال مطهر معتقد است روند اکران به مرور زمان بهبود یافته است. مخاطبانی که فیلم را دیدهاند بهصورت طبیعی به سفیران تبلیغاتی تبدیل شدهاند و دیگران را به سالنهای سینما دعوت میکنند. علاوه بر این چندین کمپین تبلیغاتی از سوی دوستان و گروه پخش برگزار شده که در بهتر شدن شرایط موثر بوده است.
در خصوص استراتژی تبلیغاتی و استفاده از نام شهید حاج قاسم سلیمانی، تهیهکننده توضیح داد که رویکرد اولیه در جشنواره فیلم فجر این بوده که مخاطب با پیشد کمتر به تماشای فیلم بنشیند و مستقیما با اثر مواجه شود. مطهر افزود فیلم کوچ برخلاف بسیاری از آثار قهرمانمحور که بر لحظههای برتری و عملیاتهای برجسته تمرکز دارند، به زمینههای شکلگیری شخصیت و دوران کودکی و نوجوانی حاج قاسم میپردازد.

تهیهکننده بیان کرد که در ابتدا تلاش میشد از نام شخصیت اصلی در تبلیغات خودداری شود تا مخاطبان با قضاوتهای گوناگون -چه مثبت و چه منفی- به تماشای فیلم بیایند و خود اثر را ارزیابی کنند. اما پس از اکران در جشنواره و انتشار نقدها، پنهان نگه داشتن این موضوع ضرورتی نداشت. یکی از پیشنهادهای گروه پخش نیز جذب افرادی بوده که شاید مخاطب همیشگی سینما نباشند اما به شخصیت حاج قاسم علاقه دارند.
مطهر درباره برنامههای ویژه اکران در استان کرمان گفت کوچفیلمی است که ریشه در جغرافیا، فرهنگ و جامعه کرمان دارد و بخش مهمی از هویت اثر به اتمسفر این استان بازمیگردد. تقریبا تمام بازیگران از کرمان انتخاب شدهاند و بازیگر غیربومی در پروژه حضور نداشته است. حضور بازیگران در برنامههای اکران کرمان میتواند جذابیت مضاعفی برای مخاطبان بومی داشته باشد.

در مورد منابع پژوهشی و اقتباس، تهیهکننده اشاره کرد که پیش از این تجربه تهیهکنندگی فیلم منصور را داشته و ساخت فیلم درباره قهرمان ملی برایش جذاب بوده است. فیلم کوچ اقتباسی وفادارانه از دو کتاب من از چیزی نمیترسیدم و باران گرفته است است. اگرچه فیلمسازی درباره این شخصیتها نیازمند سالها پژوهش است، اما از سال ۱۳۹۸ تا زمان تولید، مکتب حاج قاسم محتوای غزیر و پژوهشهای خوبی فراهم کرده بود که دو کتاب منتخب بهعنوان منابع اصلی کار آمدند.
تهیهکننده مستند ۷۲ ساعت تأکید کرد که تلاش تیم این بوده تا حد امکان به روایتهای موجود در کتابها و خاطرات وفادار بمانند و نه چیزی به قصه اضافه کنند و نه از آن کم کنند. مبنای کار انتقال همان تصویری بوده که منابع معتبر از شخصیت و زندگی حاج قاسم ارائه میدهند، نه بازسازی از نگاه شخصی گروه سازنده.

مطهر دو هدف اصلی برای ساخت کوچ را تشریح کرد اول، افزودن جنسی تازه به سینمای قهرمانمحور با تمرکز بر ریشههای شکلگیری قهرمان نه تنها لحظههای برتری. دوم، گسترش ارتباط مخاطبان با سینما، بهگونهای که حضور برای تماشای این فیلم میتواند زمینه آشتی مجدد برخی با فضای سینما را فراهم کند و اقتصاد سینما را تقویت نماید.
نکته قابل تأمل دراینمیان آن است که رویکرد وفاداری به متنهای مکتوب نه تنها در کوچ بلکه میتواند الگویی برای آثار آتی باشد. وقتی روایت بر پایه اسناد و خاطرات مستند استوار باشد، پرداختن به ابعاد مختلف شخصیت از جمله تصمیمهای بحثبرانگیز و حتی نقاط ضعف، امکانپذیر میشود بدون اینکه قهرمان به موجودی دستنیافتنی و جدا از جامعه تبدیل گردد.

تهیهکننده در بخش دیگری از سخنان خود به تجربه فیلم کوتاه ۱۳ سالگی اشاره کرد و آن را پیشتولید بسیار موثری برای ساخت فیلم بلند دانست. در آن پروژه فرصت شناسایی لباسها، طراحی صحنه، انتخاب عوامل هنری و بازیگر اصلی ابوالفضل نگینی بهصورت دقیق فراهم شده بود. با توجه به زمان محدود برای ساخت فیلم بلند، اگر این تجربه قبلی وجود نداشته بود، آمادهسازی برای جشنواره فجر عملا غیرممکن مینمود.
مطهر درباره احتمال ساخت فیلم در مورد مقاطع دیگر زندگی حاج قاسم اظهار داشت که جمعبندی نهایی درباره بازخورد مخاطبان هنوز زود است. با این حال تاکید کرد که در پرداختن به هر مقطعی باید رویکرد عدم تحمیل نگاه شخصی حفظ شود. نشان دادن نقاط ضعف قهرمانان به معنای معرفی آنها به عنوان موجودات متمایز از دیگر انسانها نیست، بلکه نشان میدهد که آنها نیز از جنس همین جامعه بودهاند و هر ایرانی میتواند با انتخابهای خود زمینه کنش قهرمانانه را فراهم سازد.
در پایان تهیهکننده خبر داد که در حال کار روی قصهای مرتبط با حوادث جنگ اخیر است و متن پروژه در حال نهاییسازی برای دریافت پروانه ساخت است. یکی از بازیگران فیلم کوچ قرار است کارگردانی این اثر را برعهده بگیرد و مطهر امیدوار است این پروژه نخستین تجربه کارگردانی بلند او رقم بخورد.