مقامات مجلس و فعالان کارگری با روش پیشنهادی دولت برای تامین اعتبار همسانسازی حقوق بازنشستگان در لایحه بودجه سال ۱۴۰۳ مخالفت جدی کردهاند. پیشنهاد دولت بر پایه افزایش یک درصدی نرخ مالیات بر ارزش افزوده از ۹ به ۱۰ درصد استوار است تا منابع مورد نیاز برای تساوی مستمریهای بازنشستگان تامین شود.
محمدحسن آصفری، نماینده اراک و عضو فراکسیون کارگری مجلس، این رویکرد را ناقض غرض خواند و گفت این درست نیست که با افزایش مالیات بر ارزش افزوده، برای مثال ۱۰۰ هزار تومان به هزینههای زندگی کارگر و بازنشسته اضافه کنیم تا ۲۰ هزار تومان به دریافتی آنان بیفزاید. او تأکید کرد که افزایش مستمری بازنشستگان نباید بهانهای برای تشدید تورم بر معیشت مردم گردد. آصفری اضافه کرد که دولت میتواند از منابع دیگر نظیر افزایش فروش نفت و درآمدهای حاصل از طرح ملیسازی اموال شرکتها و نهادها برای اجرای همسانسازی استفاده نماید.
مشابهسازی حقوق بازنشستگان در سال ۱۴۰۳ چگونه تدوین شده است؟
بر اساس لایحه بودجه ۱۴۰۳، بیمهشدگان و مستمریگیران مشمول قانون کار و تأمین اجتماعی از ابتدای سال جدید باید یک درصد مالیات ارزش افزوده بیشتر بپردازند. درآمد حاصل مستقیما به خزانهداری دولت میرود و برای همسانسازی مستمریهای بازنشستگان کشوری، لشکری و سایرصنوف هزینه میشود. وزیر امور اقتصادی و دارایی احسان خاندوزی در اواخر آذرماه از این تصمیم خبر داد.
آیا هزینه همسانسازی بر دوش مردم گذاشته میشود؟
منتقدان معتقدند اگر مستمری بازنشستگان بر پایه نرخ تورم واقعی و سبد هزینههای زندگی افزایش یابد، ضرورتی به طرح همسانسازی یا همردیفسازی وجود نخواهد داشت. در حال حاضر تورم جاری فراتر از ۴۵ درصد برآورد میشود، در حالی که دولت کف افزایش حقوق سال آینده را ۱۸ درصد در نظر گرفته و در عین حال تصمیم دارد از جیب خود مردم — از جمله بازنشستگان — منابعی فراهم سازد تا مستمریها را بالا ببرد.
نادر مرادی، فعال صنفی کارگران شاغل و بازنشسته، پرسید چرا مردم باید هزینههای ناترازی صندوقهای بازنشستگی را که تقصیر اصلی آن دولت است، بپردازند؟ چرا کارگری که سی سال به یک صندوق پول پرداخته، در زمان بازنشستگی از مستمری برابر خط فقر برخوردار نباشد و دولتی که سالها به منابع صندوق دستدرازی کرده، بگوید یک درصد مالیات بیشتر بپرداز تا شاید همسانسازی برایت اجرا شود؟
محمدحسین فرهنگی، نماینده تبریز، نیز در مخالفت با کلیات لایحه بودجه ۱۴۰۳ بیان کرد مهمترین اشکال این لایحه آن است که دولت منابع مناسبی برای همسانسازی حقوق بازنشستگان پیشبینی نکرده. افزایش مالیات بر ارزش افزوده به معناست که مالیات را از خود بازنشستگان و از جیب آنان میگیریم و سپس به خود آنان برمیگردانیم؛ بهتر است این اتفاق نیفتد.
رقم افزایش حقوق بازنشستگان در سال ۱۴۰۳
غنینظری، عضو کمیسیون اقتصادی مجلس، با اشاره به بدهی ۴۵۰ هزار میلیارد تومانی دولت به صندوق تأمین اجتماعی گفت مطالبات بازنشستگان باید از این محل جبران گردد، اما این مورد در بودجه دیده نمیشود. باید برای همسانسازی از منابع صندوقها بهره برد، نه اینکه با افزایش مالیات بر ارزش افزوده از جیب شاغلین برداشته و به جیب بازنشستگان گذاشته شود. او با افزایش ۱۸ درصدی مستمری بازنشستگان مخالف بود چون با تورم همسو نیست، و همچنین با افزایش ۴۹ درصدی درآمدهای مالیاتی ناموافق اعلام داشت.