میدان نفتی سهراب در شمال هورالعظیم، با مجوز محیطزیستی برای ۲۰ سال و استخراج روزانه ۳۰ هزار بشکه نفت، مجدداً در مرکز مناقشه قرار گرفته است. اگرچه تعداد محوطههای سرچاهی از ۲۳ به ۶ و مساحت از ۶۹ به ۱۸ هکتار کاهش یافته، اما کمیته ارزیابی سازمان حفاظت محیطزیست در آذر ۱۴۰۲ این طرح را بهدلیل احتمال آسیبهای گسترده و خشکشدن بخشهای قابلتوجهی از تالاب رد کرده بود.
نکات انتقادی کارشناسان
- نغمه مبرقعی دینان، عضو شورای عالی سازمان حفاظت محیطزیست، به سه خلأ جدی اشاره کرد: ناتمام ماندن مطالعات جامع حفاظت، ارزیابی توان اکولوژیک و خسارت، و ابهام در طرح احیای تالاب.
- تناقض در متن مجوز: در ابتدای سند اعلام شده «هیچ پیوستی ندارد» اما در بخشهای دیگر به پیوست ارجاع داده شده است.
- ضعف مطالعات اجتماعی و عدم پیشبینی پایش آنلاین هوا در روستای رفیع.
شرایط فعلی هورالعظیم
تالاب تنها ۳۸ درصد آبگرفتگی دارد با کیفیت نامناسب. مطالعات دانشگاه چمران نشان میدهد نیاز سالانه به ۱.۴ تا ۱.۸ میلیارد مترمکعب آب دارد. سابقه فعالیتهای نفتی در آزادگان جنوبی و شمالی باعث خشکشدن ۵۰ تا ۶۰ هزار هکتار و تبدیل به کانون گردوغبار شده است.
موقفهای متضاد
محمدجواد اشرفی، مدیرکل محیط زیست خوزستان، معتقد است «مشکل تالاب از باب خشکی، بهخاطر نفت نیست. موضوع حقابه است». در مقابل، ۱۶۵ تشکل محیطزیستی و ۱۰۳ معتمد محلی در نامههایی به مسئولان، نگرانی عمیق خود را از مجوزدهی اعلام کردهاند.
با توجه به پیچیدگی اکوسیستم و عدمقطعیت در پیشبینی پیامدها، اصل احتیاط تقاضا میکند مجوز یا اصلاح شود یا ابطال گردد، تا ریسک واقعی مداخله تازه در تالابی که اکنون فراتر از ظرفیت طبیعی تحت فشار است، بهدقت سنجیده شود.