به گزارش آیندگان، سعید کریمی، معاون درمان وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشکی در نامه‌ای خطاب به معاونان درمان دانشگاه‌های علوم پزشکی سراسر کشور تاکید کرد که فعالیت‌های کلیه مراکز تشخیصی و درمانی — از جمله بخش‌های دانشگاهی، عمومی غیردولتی، خصوصی و خیریه — برای ارائه خدمات درمانی و پذیرش بیماران باید بدون وقفه ادامه یابد. او صراحتاً اعلام کرد که محدودیت یا کاهش ساعات کار ادارات، هیچ‌کدام از مراکز درمانی را در بر نمی‌گیرد.
توضیح رسمی درباره ساعات کاری
در این نامه با استناد به اطلاعیه دبیرخانه شورای خبررسانی دولت مبنی بر کاهش ساعات اداری، تأکید شده که این دستورالعمل مربوط به مراکز درمانی نیست و هیچ یک از این مراکز مجاز به تعطیلی درمانگاه‌ها، اتاق‌های عمل و بخش‌های بستری نیستند.
🔗 بیشتر بخوانید: سیب‌گلو (سیب‌آدام): چیدمان، ابعاد، جراحی و راه‌های تغییر ظاهر
وظیفه نظارت بر اجرا
معاون درمان وزارت بهداشت انتظار دارد معاونان درمان دانشگاه‌ها و دانشکدهای علوم پزشکی به طور شخصی بر نحوه ارائه خدمات در تمام مراکز تشخیصی-درمانی تحت پوشش خود نظارت کامل داشته باشند تا اجرای این دستورالعمل تضمین شود.
واکنش‌های نظام پزشکی و جامعه
این دستورالعمل بلافاصله پس از انتشار، واکنش‌های گسترده‌ای در میان کادرهای پزشکی، پرستاران، کارکنان پاراکلینیک و عموم مردم برانگیخت. بسیاری از فعالان حوزه بهداشت و درمان این اقدام را گامی در جهت حفظ حق بیماران و تضمین تداوم خدمات حیاتی ارزیابی کردند. انجمن‌های علمی و نظام‌های پزشکی در بیانیه‌های جداگانه از موضع وزارت بهداشت حمایت کرده و تأکید کردند که هرگونه اختلال در خدمات درمانی، مستقیماً جان انسان‌ها را به خطر می‌اندازد.
🔗 بیشتر بخوانید: سندرم گاردنر؛ همه‌چیز درمورد این بیماری ژنتیکی نادر_آیندگان
تأکید بر تداوم خدمات اورژانس و بستری
بر اساس این مصوبه، واحدهای اورژانس، مراقبت‌های ویژه (ICU)، واحدهای سوخت و سوز (CCU)، دیالیز، شیمی‌درمانی، رادیوتراپی، سالن‌های عمل و تمام بخش‌های بستری ملزم‌اند به طور کامل و بی‌وقفه فعال بمانند. حتی در ایام تعطیلات رسمی و روزهای کاهش ساعات اداری، نوبت‌دهی پزشکان متخصص، پرستاران و نیروهای فنی باید به گونه‌ای برنامه‌ریزی شود که هیچ خلأی در ارائه خدمات ایجاد نشود.
شامل مراکز غیردولتی و خیریه نیز می‌شود
نکته مهم در این دستورالعمل، شمولیت آن برای تمام زیرمجموعه‌های شبکه بهداشت و درمان است. بیمارستان‌های خصوصی، کلینیک‌های تخصصی غیردولتی، مراکز خیریه و موسسات غیردولتی که مجوز فعالیت از وزارت بهداشت دارند، همگی ملزم به اجرای این دستورالعمل هستند. وزارت بهداشت هشدار داده که هرگونه تخلف از این مقررات، موجب برخوردهای قانونی و انضباطی خواهد شد.
🔗 بیشتر بخوانید: مقایسه کیفیت اینترنت اپراتورها در گزارش رگولاتوری بهار ۱۴۰۴
مکانیزم نظارت و گزارش‌دهی
برای اطمینان از اجرا، معاونت درمان وزارت بهداشت یک سامانه نظارت و گزارش‌دهی آنلاین راه‌اندازی کرده است. معاونان درمان دانشگاه‌های علوم پزشکی موظف‌اند روزانه وضعیت فعال بودن مراکز تحت پوشش خود را در این سامانه ثبت کنند. همچنین تیم‌های بازرسی از وزارت بهداشت و دانشگاه‌های علوم پزشکی به صورت تصادفی و بدون اطلاع قبلی به مراکز درمانی مراجعه کرده و گزارش می‌دهند.
توضیح درباره بخش‌های اداری و پشتیبانی
وزارت بهداشت در ادامه این مصوبه، تفکیک بین بخش‌های درمانی و بخش‌های اداری/پشتیبانی را شفاف کرده است. واحدهای اداری، مالی، امور پرسنل، انبارها، دفاتر مدیریت و بخش‌های پشتیبانی که مستقیماً در ارائه خدمات درمانی به بیمار نقشی ندارند، می‌توانند بر اساس دستورالعمل‌های کلی کشور از کاهش ساعات اداری بهره‌مند شوند. اما این موضوع نباید به هیچ وجه مانع تداوم خدمات درمانی شود.
تأمین نیروی انسانی در ساعات کاهش‌یافته
برای حل چالش نیروی انسانی در ساعات کاهش‌یافته اداری، وزارت بهداشت راهکارهای زیر را پیشنهاده است:
- استفاده از سیستم نوبت‌دهی انعطاف‌پذیر و شیفتی
- استخدام نیروهای قراردادی و پروژه‌ای برای پوشش شیفت‌ها
- تغییر ساعت کاری به صورت صبح و عصر برای بخش‌های غیراورژانسی
- استفاده از پرستاران و تکنسین‌های بازنشسته به صورت قراردادی
- همکاری بین بیمارستان‌های هم‌جوار برای پوشش متقابل
حقوق بیماران و مراجعان
این دستورالعمل تأکید دارد که بیماران و مراجعان حق دارند در تمام ساعات روز و شب، در تمام روزهای هفته، از خدمات درمانی کامل بهره‌مند شوند. هیچ بیمارستانی یا مرکز درمانی نمی‌تواند به بهانه کاهش ساعات اداری، پذیرش بیمار را رد کند یا مراجعان را به روز یا ساعت دیگری ارجاع دهد. در صورت بروز هرگونه مشکل، بیماران می‌توانند از طریق سامانه ۱۴۹۰ یا پورتال وزارت بهداشت شکایت ثبت کنند.
بازخوردهای اولی از استان‌ها
گزارش‌های اولیه از دانشگاه‌های علوم پزشکی استان‌ها حاکی از آن است که بیش از ۹۵ درصد مراکز درمانی تحت پوشش، این دستورالعمل را به طور کامل اجرا کرده‌اند. در موارد معدودی که خلل جزئی مشاهده شده، بلافاصله اقدامات اصلاحی انجام گرفته است. معاونت درمان وزارت بهداشت اعلام کرده که گزارش‌های جامع اجرا را هفتگی از تمام استان‌ها جمع‌آوری و ارزیابی می‌کند.
تاریخچه و پیشینه این مصوبه
این مصوبه برای اولین بار نیست که صادر می‌شود. در سال‌های گذشته نیز در مناسبت‌های مختلف مانند ماه رمضان، ایام عیدها، و شرایط خاص کشور، وزارت بهداشت همواره بر تداوم خدمات درمانی تأکید داشته است. اما این بار با توجه به دستورالعمل جدید کاهش ساعات اداری در سطح کل کشور، صدور این دستورالعمل مجدد و با تأکید بیشتر، ضرورت حفظ سلامت مردم را در اولویت قرار می‌دهد.
نتیجه‌گیری و پیامدها
انتشار این دستورالعمل نشان‌دهنده اراده جدی نظام بهداشت و درمان کشور برای حفظ حق سلامت به عنوان یک حق اساسی شهروندان است. این اقدام نه تنها از نگرانی‌های مردم و کادرهای پزشکی در مورد احتمال کاهش خدمات درمانی کاسته، بلکه چارچوب قانونی و اجرایی شفافی برای پاسخگویی مراکز درمانی فراهم آورده است. انتظار می‌رود با نظارت مداوم و همکاری همه ذی‌نفعان، خدمات درمانی در سطح کشور بدون هیچ‌گونه وقفه یا کاستی ادامه یابد.
منبع: آیندگان