به گزارش آیندگان، محمد شهریاری در یادداشتی که در فضای مجازی منتشر کرد، به بررسی جنبههای عمیقتر پرونده قتل سوگند صیادی، دختر نوجوان کرمانشاهی، پرداخت و از نگاه تکبعدی به مجازات به عنوان راهحل وحید ابراز نگرانی کرد.
سرپرست دادسرای جنایی تهران تأکید کرد که پیش از روشن شدن ابعاد واقعی ماجرا و علت وقوع حادثه، عدهای بلافاصله خواستار قصاص و تشدید مجازات شدهاند در حالی که پرسش بنیادین این است که آیا افزایش مجازات واقعا ریشههای وقوع جنایت را از بین میبرد یا خیر.
شهریاری با اشاره به اینکه زندانها مملو از افرادی شدهاند که مرتکب قتل اعضای خانواده خود شدهاند، پرسید که آیا پیش از ارتکاب جرم، وضعیت روانی، شخصیتی و اجتماعی این افراد بررسی شده و چه برنامههای اصلاحی، روانشناختی و تربیتی برای آنان اجرا شده است.
از منظر جرمشناسی، او تشدید مجازات را لزوما به معنای افزایش بازدارندگی ندانست و گفت بسیاری از جرایم خشونتآمیز خانوادگی ریشه در عوامل پیچیده روانشناختی، اجتماعی، فرهنگی و خانوادگی دارند که بدون شناخت و مداخله در آنها، افزایش مجازات بهتنهایی راهگشا نخواهد بود.
نکته قابل تأمل در تحلیل این پرونده، تمرکز بر ضرورت عقلانیت پیشگیرانه به جای موجسواری و هیجان مجازاتخواهی است. جامعه امروز به سیاستگذاری جنایی مبتنی بر پژوهش، شناخت علل جرم و ارزیابی اثربخشی مداخلات تقنینی، قضایی و اجرایی نیاز دارد تا صرفا واکنشهای لحظهای.
شهریاری در پایان یادداشت خود تأکید کرد که هنر نظام عدالت کیفری فقط مجازات قاتل نیست، هنر بزرگتر آن، جلوگیری از تولید یک قاتل و نجات انسانی است که هنوز قربانی نشده است. مجازات تنها یکی از ابزارهای عدالت کیفری است، نه تمام آن.
