به گزارش آیندگان، تب مالت که به «بروسلوز» هم شناخته میشود، از رایجترین بیماریهای عفونی در ایران، خاورمیانه و مناطق وسیعی از جهان محسوب میشود. این بیماری به دلیل قابلیت انتقال بین حیوان و انسان، سالانه موارد زیادی از ابتلا را به وجود میآورد و باعث کاهش تولیدات دامی، سقط جنین در گلهها و زیانهای اقتصادی سنگین میشود.
تب مالت چیست؟
تب مالت یک بیماری میکروبی است که با باکتری بروسلا از حیوانات آلوده به انسان منتقل میشود. اصلیترین مخازن این باکتری گاو، بز، گوسفند و شتر هستند. انتقال از طریق تماس مستقیم با حیوانات بیمار یا مصرف محصولات لبنی و گوشتی آلوده رخ میدهد. سگها و خوکها نیز میتوانند عامل انتقال باشند.
🔗 بیشتر بخوانید: سندرم درس؛ همهچیز درمورد بیماری ترانه علیدوستی_آیندگان
راههای انتقال تب مالت
- تماس با حیوانات مبتلا به سقطجنین و مصرف شیر یا مشتقات آن که پاستوریزه نشدهاند.
- تماس مستقیم از راه ملتحمه چشم یا جراحات پوستی با ترشحات، دفعات یا بافتهای حیوانات عفونیدار.
- مصرف بافتها، غذاها یا مایعات حاوی باکتری بروسلا مانند شیر خام، پنیر تازه، خامه و سرشیر.
- استنشاق ذرات معلق عفونی در محیطهایی مثل آغل، اصطبل و آزمایشگاه (انتقال تنفسی).
علائم تب مالت
بیماری معمولاً به صورت حاد یا فرونِما آغاز شده و با تب مداوم یا متناوب، تعریق شبانه شدید، خستگی، کمآشتی، کاهش وزن، سردرد، درد عضلانی و دردهای عمومی بدن ظاهر میشود. شدت و نوع علائم بستگی به نژاد بروسلا و گونه بیماری دارد:
- نوع حاد: لرز ناگهانی، دردهای بدنی (بهویژه کمر)، عرق شدید، از دست رفتن اشتهای و ضعف عمومی.
- نوع تحتحاد: اغلب با تب بالا آغاز نمیشود، اما ضعف و خستگی明顯 هستند؛ گاهی پس از فاز حاد ظاهر میشود.
- نوع مزمن: علائم میتوانند سالها پس از یک دوره تبدار باقی بمانند.
آمار ۲۱ هزار مورد ابتلا در سال گذشته
محبوبه خاتون قنبری، کارشناس اداره بیماریهای انتقالپذیر از حیوان به انسان وزارت بهداشت، اعلام کرد: در سال ۱۴۰۲ بیش از ۲۱ هزار و ۴۳۶ مورد ابتلا به تب مالت در سراسر کشور ثبت شده است. او روند بیماری را از سال ۱۳۵۷ تا ۱۳۶۸ رو به افزایش توصیف کرد، به طوری که نرخ وقوع از ۴۰ در ۱۰۰ هزار نفر در ۱۳۵۷ به ۱۷۰ در ۱۳۶۸ رسید. با اجرای واکسیناسیون گسترده بره، بزغاله و گوساله توسط سازمان دامپزشکی، گسترش کارخانههای پاستوریزهسازی شیر و ارتقای آگاهی عمومی، این نرخ در ۱۳۷۹ به ۲۴ در ۱۰۰ هزار نفر کاهش یافت. اگرچه در سالهای بعد به دلیل تغییرات در برنامه واکسیناسیون دامی، افزایش جزئی��ی مجدداً مشاهده شد. از ۱۳۸۶ تا ۱۳۹۰ روند کاهشی و سپس تا ۱۴۰۱ روند افزشی در صد هزار نفر جمعیت حاکم بود.
🔗 بیشتر بخوانید: حساسیت به شیر؛ علت، علائم، روش تشخیص و درمان
روش تشخیص بیماری
تشخیص از طریق تستهای خونی (سنجش آنتیبادیهای بروسلا) امکانپذیر است. در مواردی که عفونت به اعضای دیگر گسترش یافته، ممکن است نیاز به بیوپسی مغز استخوان، سیتی اسکن یا MRI باشد.
کی به پزشک مراجعه کنیم؟
تشخیص در مراحل اولیه دشوار است چون علائم شبیه آنفولانزاست. در صورت تب بالا، درد یا ضعف عضلانی، داشتن عوامل خطر (تماس با حیوانات یا مصرف لبنیات غیرپاستوریزه) یا استمرار تب، مراجعه به پزشک ضروری است.
🔗 بیشتر بخوانید: آمادگی ارتش برای همکاری با وزارت بهداشت در حوزه سلامت_آیندگان
۳ راه اساسی پیشگیری از تب مالت
- اجتناب از لبنیات غیرپاستوریزه: بهترین پیشگیری، پرهیز از شیر، پنیر، بستنی و سایر مشتقات لبنی که پاستوریزه نشدهاند.
- پختن کامل گوشت: تمام گوشتها باید تا رسیدن دمای درونی ۶۳ تا ۷۴ درجه سانتیگراد پخته شوند. در رستورانها نیز گوشتهای بهخوبیپخته را سفارش دهید.
- استفاده از دستکش: دامپزشکان، کشاورزان، کارگران کشتارگاه و کسانی که با حیوانات بیمار، مرده یا در زمان تولید تماس دارند، باید از دستکشهای پلاستیکی استفاده کنند.
انتهای مطلب